Dit zijn de eerste alinea’s van een voorpublicatie uit het boek  ‘Sluipmoordenaars. De Silbertanne-moorden in Nederland 1943-1944’ van de Historica Inger Schaap, gepubliceerd in Trouw van 14 oktober 2010. Schaap deed uitgebreid archiefonderzoek naar deze geheimzinnige episode uit de Tweede Wereldoorlog. Ze sprak met nabestaanden van geliquideerde Nederlanders.

door Inger Schaap

Willem Diederix vormde een bedreiging voor het georganiseerde verzet in Leiden. Sinds hij in november 1943 de leiding had gekregen van het Gewestelijk Arbeidsbureau, kon het bureau niet meer gebruikt worden voor allerlei verzetsdaden, zoals voorheen wel gebeurde. Zo verstrekte het bureau valse persoonsbewijzen en voedselbonnen waardoor vele onderduikers van eten konden worden voorzien. Christiaan de Jong, conrector van het Stedelijk Gymnasium, regelde op die manier ook persoonsbewijzen voor zijn leerlingen uit de hoogste klassen, die opgeroepen werden voor de arbeidsinzet.

Het verzet besloot Diederix om te brengen. Dagenlang werd hij geschaduwd en het verzet wist precies wat zijn route van kantoor naar huis was. Maar juist op de dag van de aanslag nam hij een andere route. De drie verzetslieden die de opdracht uitvoerden, moesten snel anticiperen, waarop een van hen Diederix op de hoek van het Rapenburg van achteren neerschoot. Het leven van de collaborerende directeur kon gered worden in het Academisch Ziekenhuis Leiden.

Als vergelding voor deze aanslag beval de Höhere SS- und Polizeiführer Rauter, één van de leiders van het Duitse bestuur in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog, de Rotterdamse SD een groot commando naar Leiden te sturen en daar 85 personen gevangen te nemen en zes mensen dood te schieten bij wijze van Silbertanne.

Uiteindelijk werden er 35 mensen gevangengenomen en drie personen doodgeschoten. Onder de arrestanten was professor Cleveringa, bekend geworden door de protestrede die hij hield toen zijn Joodse collega werd ontslagen. De gijzelaars werden naar de kampen Vught en Sint-Michielsgestel afgevoerd.

Lees verder op Trouw.nl

Voor het boek klik hier

Zie ook:

‘Moorden voor de mof’, Trouw, 15 januari 2010

‘Na 65 jaar lijst met slachtoffers SS-commando’, Trouw 12 november 2009

‘Nu wil ik weten wie er geschoten heeft’, Trouw 12 november 2009

‘Een soort van ontknoping’, Trouw, 19 oktober 2009

Dossier oud-SS’er en Silbertanne-moordenaar Heinrich Boere, Trouw